Μια βιωματική βιβλιοπαρουσίαση: ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΕΣ ΚΑΛΑΜΠΑΚΑ, ΔΟΝΤΑ, ΖΩΓΡΑΦΟΥ της Ζίνας Ζωγράφου-Καραχρήστου

Ο Νικόλαος Δόντας και το πολύπλευρο έργο του βρέθηκαν στο επίκεντρο του ενδιαφέροντος την περασμένη εβδομάδα. Αφορμή ήταν το βιβλίο της Καρδιτσιώτισσας Ζίνας Ζωγράφου-Καραχρήστου, ιστορικού-αρχαιολόγου και ερευνήτριας, με τίτλο “Οικογένειες Καλαμπάκα, Δόντα, Ζωγράφου: Πολιτικοί και Ζωγράφοι στη Θεσσαλία, 18ος-20ός αιώνας”. Η καλαίσθητη έκδοση, η οποία κυκλοφόρησε στα μέσα του 2024 από τις εκδόσεις Ασίνη, παρουσιάστηκε την περασμένη Παρασκευή από το Τμήμα Μουσείων, Πινακοθήκης και Άλλων Δομών Πολιτισμού της Αντιδημαρχίας Παιδείας, Πολιτισμού και Τουρισμού του Δήμου Καρδίτσας, στον χώρο εκδηλώσεων του Αρχαιολογικού Μουσείου Καρδίτσας, με τη συνεργασία των Φίλων του Μουσείου Πόλης Καρδίτσας. Την εκδήλωση τίμησαν με την παρουσία τους ο μητροπολίτης Θεσσαλιώτιδος και Φαναριοφερσάλλων, κ.κ. Τιμόθεος, η βουλευτής, Ασημίνα Σκόνδρα, ο αντιπεριφερειάρχης, Κώστας Τέλιος, ο αντιδήμαρχος Παιδείας, Πολιτισμού και Τουρισμού του Δήμου Καρδίτσας, Στέφανος Θεολόγης, ο τ. δήμαρχος Δημήτρης Αρχοντής, ο δημιουργός των εκδόσεων Ασίνη, Δρ. Δημήτρης Μπαχάρας, εκπρόσωποι βουλευτών, της εκκλησίας, αρχαιολόγοι της συνδιοργανώτριας Εφορείας Αρχαιοτήτων Καρδίτσας, μέλη του Δ.Σ. των Φίλων του Μουσείου Πόλης και πλήθος κόσμου.
Για το βιβλίο μίλησε διεξοδικά η Μαρία Γιαννέλου, επιμελήτρια της ΔΠΚ, ενώ στη συνέχεια ο Δημήτρης Νικολής, συντηρητής ζωγραφικών έργων, παρουσίασε μέσα από οπτικό υλικό τη δική του εμπειρία από την πρόσφατη συντήρηση έργων του Νικολάου Δόντα. Η συγγραφέας, Ζίνα Ζωγράφου-Καραχρήστου αναφέρθηκε στη διαδικασία δημιουργίας του βιβλίου, το οποίο αποτελεί καρπό έρευνας δέκα και πλέον ετών, καθώς και στην ιδιαίτερη θέση που κατέχει σ’ αυτό ο Ν. Δόντας, η τέχνη των Σαμαριναίων προγόνων της αλλά και η περιρρέουσα καλλιτεχνική ατμόσφαιρα της Καρδίτσας στο διάστημα 1881-1940. Την εκδήλωση συντόνισε η Δρ. Φένια Λέκκα, προϊσταμένη του τμήματος Μουσείων Π+ΑΔΠ, η οποία είχε και την ευθύνη του σχεδιασμού του ιστορικού περιπάτου που πραγματοποιήθηκε με μεγάλη συμμετοχή την επόμενη μέρα στην ιστορική συνοικία του Βλαχομαχαλά και σε τρεις από τους παλαιότερους ναούς της πόλης, όπου αγιογράφησε ο Ν. Δόντας. Συγκεκριμένα, οι επισκέψεις στους ναούς των Αγίων Κωνσταντίνου & Ελένης, του Αγίου Γεωργίου και της Ευαγγελίστριας πραγματοποιήθηκαν με τη συνδρομή της Ι.Μ. Θεσσαλιώτιδος και Φαναριοφερσάλλων.
Οι συμμετέχοντες είχαν την ευκαιρία να περιηγηθούν στην ιδιαίτερη αυτή συνοικία της Καρδίτσας, όπου εκτός από τους Δόντα, έζησαν ο ζωγράφος Δημήτρης Γιολδάσης, ο μουσικός Κίτσος Παύλου, ο σκηνογράφος Κώστας Παύλου και τόσοι άλλοι καλλιτέχνες της πόλης. Μοιράστηκαν παιδικές μνήμες, άκουσαν αφηγήσεις και διέκριναν τα λιγοστά -πλέον- απομεινάρια που συνδέουν αυτή την περιοχή με το παρελθόν της. Σταθμοί της διαδρομής ήταν η οικία Δόντα, κληροδότημα της κόρης του Νικολάου, Στέλλας (?2022), στο Δήμο Καρδίτσας, η οικία Κράγια (1930), ο μύλος Κατσάρη, που εκτός από τον μοναδικό σε λειτουργία, είναι και ο παλαιότερος της πόλης (1882), η μοντερνιστική οικία Καλομέρα, απέναντι από τη Χριστιανική Αγωγή κά. Καταληκτικός σταθμός της διαδρομής ήταν ο ναός της Ευαγγελίστριας με την πρόσφατα συντηρημένη από τον Δ. Νικολή αριστουργηματική εικόνα της Ψηλάφησης του Θωμά, αφιέρωμα των αρτοποιών της πόλης το 1912.
Αξίζει να αναφερθεί ότι ο περίπατος βιντεοσκοπήθηκε χάρη στον Βασίλη Στάθη, ώστε η βιωματική αυτή εμπειρία να αφήσει ένα οπτικοακουστικό υλικό, ιδιαίτερα χρήσιμο για μελλοντική αξιοποίηση από το Μουσείο Πόλης και το Δήμο Καρδίτσας.