Προγράμματα «Σπίτι μου»: 20.080 όνειρα βρήκαν στέγη – Από Δευτέρα το νέο «Ανακαινίζω»

Σε 24.095 εγκρίσεις στεγαστικών δανείων και 20.080 συμβασιοποιημένες κατοικίες έχει οδηγήσει μέχρι σήμερα η υλοποίηση των προγραμμάτων «Σπίτι μου Ι» και «Σπίτι μου ΙΙ», σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία που ανακοίνωσαν χθες τα συναρμόδια υπουργεία Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών και Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας, στον απόηχο της κριτικής που ασκείται ότι δάνεια δόθηκαν, αλλά… σπίτια δεν βρέθηκαν. Σύμφωνα με τα στοιχεία που δόθηκαν στη δημοσιότητα, οι εκταμιεύσεις μόνο για το «Σπίτι μου ΙΙ» ξεπερνούν ήδη το 1,218 δισ. ευρώ, ενώ η συνολική αξία των συμβάσεων ανέρχεται σε 1,339 δισ. ευρώ, με πάνω από 11.000 νοικοκυριά να έχουν ήδη λάβει τα σχετικά ποσά.
Στο μεταξύ όπως ανακοινώθηκε, από τη Δευτέρα 15 Ιουνίου ανοίγει η πλατφόρμα για το νέο πρόγραμμα «Ανακαίνιση Κατοικίας», με στόχο κλειστά ακίνητα να προστεθούν στην αγορά κατοικίας μέσω επιδότησης της ανακαίνισης (σε ποσοστά 80%-95%) και της ενεργειακής αναβάθμισης (έως 20%). Πρόκειται για το πρώτο τέτοιου είδους πρόγραμμα στην ΕΕ.
Το πρόγραμμα «Σπίτι μου ΙΙ» σχεδιάστηκε με συνολικό προϋπολογισμό 2 δισ. ευρώ, εκ των οποίων 1 δισ. ευρώ προέρχεται από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας με μηδενικό επιτόκιο και 1 δισ. ευρώ από συμμετέχοντα πιστωτικά ιδρύματα, και στόχευε στη στήριξη έως 20.000 ωφελούμενων για αγορά πρώτης κατοικίας.
Με βάση τα διαθέσιμα στοιχεία, έως τις 10 Ιουνίου 2026 είχαν εγκριθεί 15.193 δάνεια για υπαγωγή στο πρόγραμμα, εκ των οποίων 12.266 έχουν ήδη συμβασιοποιηθεί, γεγονός που αντιστοιχεί σε απορρόφηση που υπερβαίνει το 90% της διαθέσιμης χρηματοδότησης και κάλυψη περίπου του 85% του αρχικού στόχου ωφελουμένων. Η εικόνα ολοκληρώνεται από τις εκταμιεύσεις, οι οποίες αγγίζουν το 1,218 δισ. ευρώ και έχουν κατευθυνθεί σε περισσότερους από 11.000 δικαιούχους, επιβεβαιώνοντας, όπως υποστηρίζουν τα δύο υπουργεία, την ταχεία ενεργοποίηση του προγράμματος στην πραγματική αγορά κατοικίας.

Κοινωνικά κριτήρια
Τα στοιχεία των υπουργείων δείχνουν ότι το πρόγραμμα είχε κοινωνική στόχευση, καθώς απευθύνθηκε κυρίως σε νοικοκυριά χαμηλού και μεσαίου εισοδήματος. Συγκεκριμένα, το 57% των δικαιούχων δηλώνει ετήσιο εισόδημα από 12.000 έως 24.000 ευρώ, ενώ ένα επιπλέον 29% κυμαίνεται μεταξύ 24.000 και 36.000 ευρώ. Συνολικά, περίπου 86% των ωφελούμενων έχει εισόδημα έως 36.000 ευρώ. Ο μέσος ωφελούμενος είναι 38 ετών, με μέσο ετήσιο εισόδημα περίπου 21.000 ευρώ, ενώ το 58,5% είναι έγγαμοι.
Στο πλαίσιο της κοινωνικής στόχευσης, στο πρόγραμμα εντάσσονται 1.670 πολύτεκνες οικογένειες, 108 άτομα με αναπηρία, καθώς και 29 οικογένειες από τους Δήμους Ορεστιάδας, Σουφλίου και Διδυμοτείχου στον Έβρο, οι οποίες έλαβαν πρόσθετη επιδότηση επιτοκίου. Τα στοιχεία αυτά, σύμφωνα με την ανάλυση, καταδεικνύουν ότι το πρόγραμμα κατευθύνθηκε σε νέες οικογένειες και νοικοκυριά που, υπό κανονικές συνθήκες αγοράς, θα είχαν περιορισμένη πρόσβαση σε στεγαστικό δανεισμό.
Σε ό,τι αφορά τα χαρακτηριστικά των ακινήτων που αποκτήθηκαν μέσω του προγράμματος, η μέση εμπορική αξία τους διαμορφώνεται στις 152.000 ευρώ, με μέση επιφάνεια τα 88 τετραγωνικά μέτρα και μέσο έτος κατασκευής το 1982. Η εικόνα αυτή, σύμφωνα με τα επίσημα δεδομένα, δείχνει ότι το πρόγραμμα λειτούργησε κυρίως ως εργαλείο επανένταξης παλαιότερου στεγαστικού αποθέματος στην αγορά, καλύπτοντας ανάγκες προσιτής κατοικίας και όχι επενδυτικών ή υψηλής αξίας ακινήτων.

Προεγκρίσεις
Αναφορικά με την κριτική περί 38.000 προεγκρίσεων, τα υπουργεία επισημαίνουν ότι πρόκειται για αρχικό στάδιο τραπεζικής αξιολόγησης που δεν αντιστοιχεί σε τελικές αιτήσεις ή εντάξεις στο πρόγραμμα. Όπως σημειώνεται, οι προεγκρίσεις δεν συνεπάγονται υποχρέωση λήψης δανείου, ούτε επιλογή κατοικίας, ενώ συχνά ο ίδιος ενδιαφερόμενος εμφανίζεται περισσότερες από μία φορές στο σύστημα λόγω αιτήσεων σε διαφορετικά πιστωτικά ιδρύματα.
Σε συνολικό επίπεδο, τα υπουργεία υπογραμμίζουν ότι τα προγράμματα «Σπίτι μου Ι» και «Σπίτι μου ΙΙ» αποτελούν τη μεγαλύτερη στεγαστική παρέμβαση των τελευταίων δεκαετιών, με περισσότερα από 24.000 εγκεκριμένα δάνεια και άνω των 20.000 κατοικιών ήδη συμβασιοποιημένων. Παράλληλα, τονίζεται ότι το ευρύτερο στεγαστικό σχέδιο των 6,5 δισ. ευρώ, που περιλαμβάνει πάνω από 40 δράσεις, στοχεύει στην αύξηση της προσφοράς κατοικιών και όχι αποκλειστικά στη ζήτηση, ενώ οι ανατιμήσεις στην αγορά ακινήτων αποδίδονται σε διαρθρωτικούς παράγοντες που προϋπήρχαν των προγραμμάτων.