Οργανισμός Διαχείρισης Υδάτων Θεσσαλίας (ΟΔΥΘ): Ενημέρωση σχετικά με τα επιφανειακά υδατικά αποθέματα και την εξέλιξη της αρδευτικής περιόδου

Υδατικά αποθέματα ταμιευτήρων
Το τρέχον έτος χαρακτηρίζεται από αρκετά πιο ευνοϊκές συνθήκες, αναφορικά με τη διαθεσιμότητα νερού, συγκριτικά με το προηγούμενο έτος, το οποίο σηματοδοτήθηκε από ένα άνευ προηγουμένου ελλειμματικό διαθέσιμο απόθεμα νερού στους ταμιευτήρες επιφανειακού νερού της Θεσσαλίας. Χαρακτηριστικά αναφέρεται ότι πέρυσι, στην έναρξη της καλλιεργητικής περιόδου, το υδατικό έλλειμμα ανερχόταν σε άνω του 50%. Ο περασμένος χειμώνας ωστόσο καταγράφηκε ως υδρολογικά «πλούσιος», με θετική συνεισφορά ως προς την πλήρωση των ταμιευτήρων της περιοχής.
Σήμερα (στοιχεία της 12ης Αυγούστου 2026), η εικόνα των βασικών ταμιευτήρων έχει ως εξής:
-Κύριος τροφοδότης για τις εκτάσεις που αρδεύονται από επιφανειακά ύδατα στη Θεσσαλία παραμένει ο ταμιευτήρας Ν. Πλαστήρα. Σύμφωνα με τα τρέχοντα στοιχεία, η στάθμη του ταμιευτήρα βρίσκεται στα +787,15μ που αντιστοιχεί σε απόθεμα 287 εκ. κυβικών μέτρων με το θεσμοθετημένο οικολογικό όριο του ταμιευτήρα να βρίσκεται στα +784μ και αποθηκευμένο (μη αξιοποιήσιμο) απόθεμα 223 εκ. κυβικών μέτρων. Το ωφέλιμο υδατικό απόθεμα αυτή τη στιγμή διαμορφώνεται σε 64 εκ. κυβικά μέτρα νερού.
-Στον ταμιευτήρα Σμοκόβου, η στάθμη βρίσκεται στα +360μ με το υδατικό απόθεμα να ανέρχεται σήμερα σε 133,5 εκ. κυβικά μέτρα και το ωφέλιμο διαθέσιμο απόθεμα να αντιστοιχεί στα 33,5 εκ. κυβικά μέτρα. Ως κατώτατη στάθμη αναφοράς στον ταμιευτήρα ορίζεται το υδατικό απόθεμα των 100 εκ. κυβικών μέτρων, που αποτελεί πλέον κρίσιμη παράμετρο, δεδομένου ότι αναμένεται η λειτουργία των διυλιστηρίων πόσιμου νερού το προσεχές χρονικό διάστημα.
-Το υδατικό απόθεμα του ταμιευτήρα Κάρλας ανέρχεται σε 91 εκ. κυβικά μέτρα που αντιστοιχεί στη στάθμη +47,45μ, με την κατώτατη στάθμη ύδατος (Κ.Σ.Υ. +46,40μ, οικολογικό όριο) να αντιστοιχεί σε 59 εκ. κυβικά μέτρα. Συνεπώς, το ωφέλιμο υδατικό απόθεμα για την άρδευση ανέρχεται σε 32 εκ. κυβικά μέτρα.

Ολοκλήρωση αρδευτικής περιόδου
Μετά από συνεργασία με τους φορείς άρδευσης, αποφασίστηκε να ολοκληρωθούν οι εκταμιεύσεις ύδατος από τους ταμιευτήρες ως εξής:
-Ταμιευτήρας Ν. Πλαστήρα: 20 Αυγούστου για τις εκτός δικτύου Ταυρωπού περιοχές,
-Ταμιευτήρας Σμοκόβου: 25 Αυγούστου (μείωση κατανάλωσης μετά τις 20 Αυγούστου),
-Ταμιευτήρας Κάρλας: (Θα υπάρξει ξεχωριστή ανακοίνωση).
*Σημειώνεται ότι τα παραπάνω θα ισχύσουν εφόσον δεν προκύψει δραστική μεταβολή των καιρικών συνθηκών.

Παροχετεύσεις
Αναφορικά με την παροχέτευση ύδατος από τη λίμνη Ν. Πλαστήρα προς τα δίκτυα των φορέων άρδευσης, κατά τις προηγούμενες ημέρες και μετά τα μέσα Ιουλίου, εξαιρουμένων των ημερών που εκδηλώθηκαν βροχοπτώσεις οπότε και διακόπηκε προσωρινά η παροχέτευση ύδατος, κυμαινόταν σε 1,6 εκ. κυβικά μέτρα ημερησίως, ενώ από τις 28 Ιουλίου και για κάποιες ημέρες ανέβηκε στα 1,8 εκ., με τη σημερινή παροχέτευση να διατηρείται στα 1,6 εκ. κυβικά μέτρα ημερησίως που καλύπτει πλήρως όλες τις ανάγκες.
Σχετικά με τη λίμνη Σμοκόβου, οι εκταμιεύσεις κινούνται στα 0,75 εκ. κυβικά μέτρα ημερησίως το τελευταίο διάστημα συμπεριλαμβανομένης και της οικολογικής παροχής (1 κ.μ./δευτ.), όπως προβλέπεται από την περιβαλλοντική αδειοδότηση του έργου.
Σχετικά με τη λίμνη της Κάρλας, οι εκταμιεύσεις κινούνται στα 0,5 εκ. κυβικά μέτρα ημερησίως.

Γενική εικόνα – Φορείς άρδευσης
Η γενικότερη εικόνα της άρδευσης στο Υδατικό Διαμέρισμα Θεσσαλίας χαρακτηρίζεται μέχρι και σήμερα ως ικανοποιητική και ομαλή. Δεν υφίστανται προβλήματα αναφορικά με τις παροχετεύσεις νερού από τους βασικούς ταμιευτήρες και καλύπτονται πλήρως οι ανάγκες των φορέων στα κεντρικά σημεία υδροληψίας τους.
Αναφορικά με κάποια μεμονωμένα δημοσιεύματα στον τύπο περί μη διαθεσιμότητας νερού ή περί μη εξυπηρέτησης των αρδευτών ορισμένων φορέων άρδευσης κατά τη διάρκεια της αρδευτικής περιόδου, επισημαίνονται τα κάτωθι:
Η έλλειψη διαθεσιμότητας νερού που εντοπίζεται εσωτερικά, στα καταληκτικά σημεία των δικτύων ορισμένων φορέων άρδευσης, οι οποίοι εξυπηρετούνται μέσω των υπερχειλίσεων της αναρρυθμιστικής λίμνης του ΥΗΣ Ν. Πλαστήρα, έγκειται στην εσωτερική διαχείριση και διανομή των υδάτων στα δίκτυα δικαιοδοσίας του κάθε φορέα, η οποία θα πρέπει να γίνεται με γνώμονα την ισότιμη εξυπηρέτηση όλων των χρηστών (ορθή διαχείριση).
Εξάλλου, ο κάθε φορέας άρδευσης, ήτοι ο κάθε Δήμος ή Οργανισμός Εγγείων Βελτιώσεων (ΟΕΒ) του Υδατικού Διαμερίσματος Θεσσαλίας που διαχειρίζεται μέχρι σήμερα δίκτυα άρδευσης, συνεχίζει να διατηρεί την ευθύνη και την αρμοδιότητα (λειτουργία – συντήρηση) των αρδευτικών δικτύων στην περιοχή δικαιοδοσίας του.
Όσον αφορά την εξυπηρέτηση από τη λίμνη Ν. Πλαστήρα, επισημαίνεται ότι ο μόνος θεσμικός φορέας με άδεια χρήσης νερού είναι ο ΤΟΕΒ Ταυρωπού. Όλοι οι άλλοι φορείς άρδευσης κατάντη της λίμνης Ν. Πλαστήρα, παραδοσιακά, υδροδοτούνταν από άλλες πηγές υδροληψίας και συμπληρωματικά εξυπηρετούνται (σε περίπτωση έλλειψης, γίνεται χρήση ύδατος από τα αποθέματα της λίμνης Ν. Πλαστήρα, προκειμένου να συμπληρωθεί η αναγκαία ποσότητα αρδευτικού νερού, όπως αυτή καθορίζεται στο εγκεκριμένο ΣΔΛΑΠ Υ.Δ. Θεσσαλίας) είτε μέσω των υπερχειλίσεων της αναρρυθμιστικής λίμνης, είτε μέσω των εκροών των τερματικών του δικτύου Ταυρωπού, δεν διαθέτουν άδεια χρήσης ύδατος από επιφανειακά ύδατα, ούτε περιβαλλοντική αδειοδότηση που να καθορίζει τους όρους και την ποσότητα του αρδευτικού νερού που δύναται να χρησιμοποιηθεί ανά χρήστη. Προϋπόθεση για την διάθεση του συμπληρωματικού αρδευτικού ύδατος είναι η ύπαρξη ικανής ετήσιας διαθεσιμότητας ύδατος και συμβατότητας με τους περιβαλλοντικούς όρους που διέπουν τη λίμνη Ν. Πλαστήρα.
Ανάλογα ισχύουν και για τους υπόλοιπους ταμιευτήρες του Υδατικού Διαμερίσματος Θεσσαλίας.

Κεντρικός Στόχος
Κεντρικός στόχος του ΟΔΥΘ είναι η συνεχής επίβλεψη της εφαρμογής των μέτρων προστασίας και ορθολογικής διαχείρισης των υδάτων σε ολόκληρο το Υδατικό Διαμέρισμα της Θεσσαλίας. Η βελτίωση της διαχείρισης του νερού σε ένα υδατικό διαμέρισμα που είναι ελλειμματικό αποτελεί μεγάλη πρόκληση για τον Οργανισμό, ειδικά όταν αυτό εντάσσεται στις γενικότερες συνθήκες που δημιουργεί η κλιματική κρίση. Για το λόγο αυτό και η φετινή αρδευτική περίοδος παρόλα τα πλούσια υδατικά αποθέματα ύδατος, δεν άλλαξε την κεντρική στόχευση του Οργανισμού για εξορθολογισμό των αρδεύσεων, βελτίωση της διαχείρισης και μείωση της σπατάλης. Βασικός στόχος είναι με την ολοκλήρωση της φετινής αρδευτικής περιόδου να διατηρηθεί σημαντικό υδατικό απόθεμα ασφαλείας στους βασικούς ταμιευτήρες, έτσι ώστε να αντιμετωπιστεί με καλύτερους όρους ένα πιθανό «φτωχό» υδρολογικό έτος. Συνεπώς, φέτος είναι σημαντικό να διατηρηθούν αποθέματα ασφαλείας στον ταμιευτήρα Ν. Πλαστήρα πάνω από 40 εκ. κυβικά μέτρα, στον ταμιευτήρα Σμοκόβου πάνω από 20 εκ. κυβικά μέτρα και στην Κάρλα πάνω από 15 εκ. κυβικά μέτρα, ώστε να αποτελέσουν «εγγύηση» και να διασφαλιστεί η επάρκεια νερού για την επόμενη αρδευτική περίοδο.