ΔΕΘ: Το πακέτο ελαφρύνσεων για ελεύθερους επαγγελματίες και μικρομεσαίους – Στο προσκήνιο αλλαγές στα τεκμήρια, οι 5 παρεμβάσεις

Με ένα ευρύ πακέτο φοροελαφρύνσεων για ελεύθερους επαγγελµατίες, µικροµεσαίες επιχειρήσεις και τη µεσαία τάξη, η κυβέρνηση επιχειρεί να αµβλύνει τις επιβαρύνσεις που προκάλεσε η εφαρµογή του συστήµατος τεκµαρτής φορολόγησης, διατηρώντας ταυτόχρονα την αποτελεσµατικότητα των µέτρων κατά της φοροδιαφυγής και δίνοντας παράλληλα ισχυρό αναπτυξιακό και πολιτικό στίγµα από το βήµα της ?ιεθνούς Έκθεσης Θεσσαλονίκης.

Τα μέτρα που θα ανακοινωθούν στη ΔΕΘ
Η αύξηση του δηµοσιονοµικού χώρου (πάνω από 1,2 δισ. ευρώ και ενδεχοµένως έως 2 δισ.), χάρη στην ανάπτυξη της οικονοµίας και την υπεραπόδοση των ηλεκτρονικών εργαλείων (IRIS, myDATA, Ψηφιακή Κάρτα Εργασίας κ.λπ.), ξεκλειδώνει µια σειρά από κοµβικά νέα µέτρα, καθώς στο επίκεντρο του σχεδιασµού του οικονοµικού επιτελείου βρίσκονται διορθώσεις στο σύστηµα των τεκµηρίων, µειώσεις φόρων και ασφαλιστικών εισφορών, αλλά και µέτρα ενίσχυσης της ρευστότητας των επιχειρήσεων, µε στόχο τη στήριξη της πραγµατικής οικονοµίας. Το πολιτικό στίγµα των επικείµενων εξαγγελιών έχει ήδη δώσει ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης, ο οποίος έχει προαναγγείλει ότι στο επίκεντρο των ανακοινώσεων της ?ΕΘ θα είναι η µεσαία τάξη, οι ελεύθεροι επαγγελµατίες και οι µικροµεσαίες επιχειρήσεις. Οι τελικές αποφάσεις αναµένεται να ληφθούν µετά την ολοκλήρωση της αποτίµησης των δηµοσιονοµικών δεδοµένων. Οι παρεµβάσεις που βρίσκονται υπό επεξεργασία αφορούν κυρίως το φορολογικό έτος 2026, δηλαδή τις επόµενες φοροδηλώσεις, ενώ αποτελούν µέρος ενός ευρύτερου σχεδίου αναπροσαρµογής του φορολογικού πλαισίου. Κυβερνητικές πηγές επισηµαίνουν ότι δεν εξετάζεται η κατάργηση του συστήµατος τεκµαρτής φορολόγησης που θεσπίστηκε µε τον νόµο Χατζηδάκη, αλλά η διόρθωση σηµείων που έχουν αναδείξει αδυναµίες ή έχουν οδηγήσει σε υπέρµετρες επιβαρύνσεις για συγκεκριµένες κατηγορίες επαγγελµατιών.
Η εφαρµογή του νέου τρόπου φορολόγησης επηρέασε περίπου 670.000 ελεύθερους επαγγελµατίες και ατοµικές επιχειρήσεις. Πολλοί φορολογούµενοι βρέθηκαν να φορολογούνται για εισοδήµατα υψηλότερα από εκείνα που δήλωναν, γεγονός που προκάλεσε έντονες αντιδράσεις από επαγγελµατικούς φορείς και οργανώσεις της αγοράς. Από την άλλη πλευρά, το οικονοµικό επιτελείο υποστηρίζει ότι η µεταρρύθµιση απέδωσε σηµαντικά αποτελέσµατα στην αντιµετώπιση της φοροδιαφυγής, περιορίζοντας φαινόµενα υποδήλωσης εισοδηµάτων, µη έκδοσης αποδείξεων και τεχνητής εµφάνισης πολύ χαµηλών εισοδηµάτων, τα οποία δεν ανταποκρίνονταν στην πραγµατική οικονοµική δραστηριότητα. Στο τραπέζι βρίσκονται πέντε βασικές φορολογικές παρεµβάσεις, ως ενιαίο πακέτο µέτρων. Αναλυτικότερα:

1. Κύρια προτεραιότητα αποτελεί η αναµόρφωση του συστήµατος τεκµαρτής φορολόγησης. Στο επίκεντρο των συζητήσεων βρίσκεται η σύνδεση του ελάχιστου τεκµαρτού εισοδήµατος µε τον κατώτατο µισθό, καθώς κάθε αύξηση των κατώτατων αποδοχών οδηγεί αυτόµατα και σε υψηλότερη φορολογική βάση για τους ελεύθερους επαγγελµατίες, ακόµη και όταν τα πραγµατικά τους εισοδήµατα παραµένουν αµετάβλητα. Το οικονοµικό επιτελείο επεξεργάζεται δύο βασικά σενάρια:
   Το πρώτο προβλέπει «πάγωµα» της επόµενης αναπροσαρµογής του ελάχιστου τεκµαρτού εισοδήµατος, ώστε να µην προκύψει νέα αυτόµατη αύξηση της φορολογικής επιβάρυνσης.
   Το δεύτερο εξετάζει µείωση του τεκµαρτού εισοδήµατος κατά 10% έως 20% για συγκεκριµένες κατηγορίες επαγγελµατιών και ατοµικών επιχειρήσεων, µε κριτήρια που θα σχετίζονται µε τη δραστηριότητα και τα χαρακτηριστικά τους. Παράλληλα, εξετάζονται αλλαγές στις προσαυξήσεις που επιβάλλονται λόγω των ετών άσκησης επαγγέλµατος, του αριθµού εργαζοµένων και του κύκλου εργασιών, ενώ στο τραπέζι βρίσκεται και η διεύρυνση των κατηγοριών που θα δικαιούνται µειωµένο τεκµαρτό εισόδηµα ή µεγαλύτερες εκπτώσεις. Ειδική µέριµνα εξετάζεται και για νέους επαγγελµατίες που δραστηριοποιούνται σε περιοχές µε χαµηλό πληθυσµό ή περιορισµένη οικονοµική δραστηριότητα, προκειµένου να ενισχυθεί η επιχειρηµατικότητα στην περιφέρεια.
2. Επόµενη σηµαντική παρέµβαση αποτελεί η µείωση της προκαταβολής φόρου. Σύµφωνα µε τα επικρατέστερα σενάρια, η προκαταβολή για τους ελεύθερους επαγγελµατίες ενδέχεται να περιοριστεί από το 55% στο 40%, ενώ για τις µικροµεσαίες επιχειρήσεις εξετάζεται η διαµόρφωσή της µεταξύ 50% και 60%, ανάλογα µε τον ετήσιο κύκλο εργασιών. Η συγκεκριµένη αλλαγή εκτιµάται ότι θα ενισχύσει τη ρευστότητα της αγοράς, περιορίζοντας τις ταµειακές πιέσεις που αντιµετωπίζουν οι επιχειρήσεις.
3. Στο κυβερνητικό τραπέζι παραµένει και η πλήρης κατάργηση του τέλους επιτηδεύµατος για τις επιχειρήσεις. Μετά την κατάργησή του για τους ελεύθερους επαγγελµατίες από το 2025, εξετάζεται πλέον η επέκταση του µέτρου και στις επιχειρήσεις, οι οποίες εξακολουθούν να επιβαρύνονται µε ποσά από 800 έως 1.000 ευρώ ετησίως, ανεξάρτητα από το αν παρουσιάζουν κέρδη ή ζηµίες. Η συγκεκριµένη παρέµβαση αποτελεί διαχρονικό αίτηµα της αγοράς και των επιχειρηµατικών φορέων.
4. Στους σχεδιασµούς περιλαµβάνεται ακόµη η µείωση του φορολογικού συντελεστή στα επιχειρηµατικά κέρδη από το 22% στο 20%. Η κυβέρνηση εκτιµά ότι µια τέτοια παρέµβαση θα ενισχύσει την ανταγωνιστικότητα των ελληνικών επιχειρήσεων, θα αυξήσει τα διαθέσιµα κεφάλαια για επενδύσεις και θα λειτουργήσει ως πρόσθετο κίνητρο για την προσέλκυση νέων επιχειρηµατικών δραστηριοτήτων στη χώρα.
5. Το πακέτο της ?ΕΘ αναµένεται να συµπληρωθεί µε νέα µείωση των εργοδοτικών ασφαλιστικών εισφορών κατά µισή ποσοστιαία µονάδα. Πρόκειται για συνέχεια της πολιτικής αποκλιµάκωσης του µη µισθολογικού κόστους που εφαρµόζεται τα τελευταία χρόνια, µε βασικό στόχο τη στήριξη της απασχόλησης και τη δηµιουργία νέων θέσεων εργασίας.