«Όλη η Ελλάδα ένας Πολιτισμός»: Καλοκαίρι με 95 δωρεάν πολιτιστικές εκδηλώσεις σε 94 αρχαιολογικούς χώρους, μνημεία και μουσεία

Με περισσότερες καλλιτεχνικές παραγωγές από κάθε άλλη χρονιά, 95 συνολικά, που θα φιλοξενηθούν σε 94 αρχαιολογικούς χώρους, μνημεία και μουσεία, σε 12 περιφέρειες από τις 13 περιφέρειες της Ελλάδας – εξαιρείται η Αττική – επιστρέφει, για έβδομο καλοκαίρι, ο κύκλος εκδηλώσεων του υπουργείου Πολιτισμού «Όλη η Ελλάδα ένας Πολιτισμός» που δημιουργήθηκε την περίοδο της πανδημίας και εξελίχθηκε σε κορυφαίο θεσμό συνάντησης της πολιτιστικής κληρονομιάς με τη σύγχρονη δημιουργία.
Από το Αρχαίο Θέατρο Λάρισας και την Αρχαία Έδεσσα μέχρι τον αρχαιολογικό χώρο Μυκηνών και τον αρχαιολογικό χώρο Λέρνας στην Αργολίδα, από Αρχαιολογικό Μουσείο Βαθέoς Ιθάκης και το Αρχαιολογικό Μουσείο Νικόπολης της Πρέβεζας μέχρι τον αρχαιολογικό χώρο Σταγείρων Χαλκιδικής και το Σπήλαιο Πετραλώνων επίσης στην Χαλκιδική, κι από τον αρχαιολογικό χώρο Φαιστού στο Ηράκλειο Κρήτης, το Νέο και το Παλαιό Αρχαιολογικό Μουσείο Χανίων και την Μονή Αρκαδίου στο Ρέθυμνο μέχρι τα Κάστρα της Καλαμάτας, της Κιμώλου και της Σκιάθου, ολόκληρη η χώρα θα πλημμυρίσει, από την 1η Ιουλίου έως και τις 31 Αυγούστου, από μουσική, χορό, θέατρο, εικαστικά, περφόρμανς και δράσεις για παιδιά μέσα από παραστάσεις στις οποίες συμμετέχουν 900 συνολικά καλλιτέχνες και θα έχουν ελεύθερη είσοδο για το κοινό.
«Μπαίνοντας στη δεύτερη εξαετία της ζωής του, ανανεώνεται και ενισχύει τη θεώρηση με την οποία ξεκίνησε: Πέρα από ένα σύνολο εκδηλώσεων που πραγματοποιούνται σε αρχαιολογικούς χώρους, μουσεία και μνημεία, για να τα ζωντανέψουν και να αναδείξουν τη διαχρονική συνέχεια του ελληνικού πολιτισμού, ο ελληνικός πολιτισμός είναι ένας και αδιάσπαστος, ξεκινώντας χιλιετίες πριν και φτάνοντας στο σήμερα. Υπό αυτή την έννοια, η διάκριση ανάμεσα στην πολιτιστική κληρονομιά και το παρελθόν, από τη μία πλευρά, και στη σύγχρονη δημιουργία και το παρόν ή το μέλλον, από την άλλη, είναι ουσιαστικά ένα τεχνικό ζήτημα. Ο ελληνικός πολιτισμός –και αυτό είναι το μεγάλο του συγκριτικό πλεονέκτημα– είναι αδιάσπαστος, καθώς η σύγχρονη δημιουργία, εκ των πραγμάτων, μπολιάζεται και αρδεύεται από το παρελθόν. Το παρελθόν προσφέρει πολύ σημαντικά εφόδια και εγγυήσεις για ένα δυναμικό παρόν και ένα ακόμη καλύτερο μέλλον» επισήμανε η υπουργός Πολιτισμού Λίνα Μενδώνη κατά την επίσημη παρουσίαση του προγράμματος που πραγματοποιήθηκε σήμερα το πρωί.
Επιπλέον, η Λίνα Μενδώνη άδραξε την ευκαιρία να δώσει μια απάντηση σε όσους την κατηγορούν ότι δίνει μεγαλύτερη έμφαση στον αρχαίο πολιτισμό: «Ακούω πολλές φορές να λέγεται, πως το υπουργείο Πολιτισμού ή προσωπικά εγώ, δίνουμε μεγαλύτερη βαρύτητα στους αρχαιολογικούς χώρους και ότι εκεί κατευθύνονται περισσότερα χρήματα από ό,τι στη σύγχρονη δημιουργία. Καταρχάς, αυτό δεν είναι αληθές. Αν εξετάσουμε τα στοιχεία, θα δούμε ότι τα πράγματα δεν είναι ακριβώς έτσι. Το Υπουργείο Πολιτισμού έχει ενισχύσει, μέσω της Λυρικής, τον θεσμό με περισσότερα από 18 εκατομμύρια ευρώ. Το βασικό, όμως, είναι ότι όσο ενισχύουμε, αναδεικνύουμε και αποκαθιστούμε τους αρχαιολογικούς χώρους και δημιουργούμε νέους αρχαιολογικούς χώρους και ανοίγουμε νέα μουσεία, τόσο αυξάνονται τα έσοδα του Υπουργείου Πολιτισμού. Και όταν αυξάνονται τα έσοδα, το Υπουργείο μπορεί να υποστηρίζει, πολύ περισσότερο και πολύ πιο άνετα, τη σύγχρονη δημιουργία».

Επιστροφή στον Άνθρωπο
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει ο φετινός θεματικός άξονας των εκδηλώσεων ο οποίος είναι εμπνευσμένος από τον στίχο του Μενάνδρου «Ως χαρίεν άνθρωπος, άν άνθρωπος η» που σημαίνει «Πόσο ωραίος –ώριμος– είναι ο άνθρωπος όταν πραγματικά είναι άνθρωπος». Οι δημιουργοί λοιπόν κλήθηκαν να δημιουργήσουν πρωτότυπα έργα που να υπογραμμίζουν την ανάγκη της επιστροφής στον άνθρωπο.
Η υπουργός Πολιτισμού ανέδειξε τη θεματική αυτή σε συνάρτηση με δύο μεγάλες σύγχρονες προκλήσεις, την τοξικότητα και την Τεχνητή Νοημοσύνη: « Ένα από τα κυρίαρχα χαρακτηριστικά της δημόσιας αλλά και της ιδιωτικής μας ζωής είναι η τοξικότητα, η οποία πλέον διατρέχει τα πάντα. Και μην φανταστείτε ότι αφορά μόνο την πολιτική ζωή. Νομίζω ότι όλοι βλέπουμε, είτε ως θύματα είτε ως παρατηρητές, φαινόμενα που εκδηλώνονται στον χώρο του διαδικτύου. Πρόκειται για μια τοξικότητα που δημιουργεί μεγάλα προβλήματα, κυρίως στους νέους ανθρώπους. Ίσως, οι μεγαλύτεροι να έχουμε αναπτύξει περισσότερα αντισώματα. Για τους νέους, όμως, αυτή η τοξικότητα είναι εξαιρετικά βλαβερή και, επί της ουσίας, υπονομεύει το μέλλον των νέων γενεών» σημείωσε χαρακτηριστικά.
Αναφερόμενη δε στην Τεχνητή Νοημοσύνη, υπογράμμισε πως είναι απαραίτητη και μπορεί να έχει ευεργετικές συνέπειες με την προϋπόθεση ότι στο κέντρο της τοποθετείται ο άνθρωπος: «Όλη η τεχνολογία και η Τεχνητή Νοημοσύνη δημιουργήθηκαν από το ανθρώπινο μυαλό. Αυτό, λοιπόν, το ανθρώπινο μυαλό δεν πρέπει να το θέσουμε σε δεύτερη μοίρα. Ο άνθρωπος, η ανθρώπινη ψυχή, το συναίσθημα και το μυαλό είναι εκείνα που πρέπει να καθορίζουν τόσο τη σχέση μας με την Τεχνητή Νοημοσύνη όσο και τη χρήση της. Επομένως, η συγκεκριμένη φράση του Μενάνδρου είναι σήμερα εξαιρετικά επίκαιρη».
Για μία ακόμη χρονιά τη διοικητική και οργανωτική ευθύνη του προγράμματος έχει η αναλάβει η Εθνική Λυρική Σκηνή. Ο καλλιτεχνικός διευθυντής της, Γιώργος Κουμεντάκης έκανε λόγο «για τη μεγαλύτερη και πιο πολυσυλλεκτική που έχει πραγματοποιηθεί έως σήμερα» και πρόσθεσε: «Μέσα στα χρόνια, ο θεσμός του Υπουργείου Πολιτισμού «Όλη η Ελλάδα ένας πολιτισμός» έχει εξελιχθεί σε έναν σταθερό και ζωντανό πυρήνα σύγχρονης καλλιτεχνικής δημιουργίας με πανελλαδική παρουσία, κερδίζοντας σταθερά την ανταπόκριση ενός ολοένα και ευρύτερου κοινού. Ενδεικτικά αναφέρω ότι την περσινή χρονιά τις εκδηλώσεις παρακολούθησαν πάνω από 45.000 θεατές, γεγονός που επιβεβαιώνει τη διαρκώς αυξανόμενη απήχηση και δυναμική του προγράμματος, καθώς και την ευρεία του αποδοχή τόσο από τους κατοίκους των περιοχών που επισκεπτόμαστε όσο και από τους Έλληνες και ξένους επισκέπτες.

Το σάιτ του θεσμού
Από το 2024 ο θεσμός διαθέτει τον δικό του ιστότοπο μέσω του οποίου οι χρήστες μπορούν να ενημερώνονται για το πλήρες πρόγραμμα των εκδηλώσεων και κάθε παραγωγή ξεχωριστά, καθώς και να πραγματοποιούν την απαραίτητη προκράτηση θέσεων για όλες τις παραστάσεις. Παράλληλα, ο ιστότοπος προσφέρει διαδραστικό χάρτη με το σύνολο των παραγωγών ανά περιφέρεια, ενώ στην ενότητα «Χώροι & Ιστορία» παρουσιάζονται όλοι οι αρχαιολογικοί χώροι που έχουν φιλοξενήσει τις εκδηλώσεις από το 2020 έως σήμερα. Επιπλέον, είναι ήδη διαθέσιμες on demand 30 βιντεοσκοπημένες παραγωγές των ετών 2024 και 2025, προσφέροντας στο κοινό δωρεάν πρόσβαση σε επιλεγμένες εκδηλώσεις.
Όσο για το φετινό τηλεοπτικό σποτ, αυτό γυρίστηκε στο Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο, με τη συμμετοχή δύο σπουδαστών της Ανώτερης Επαγγελματικής Σχολής Χορού της Εθνικής Λυρικής Σκηνής, της Γεωργίας Δήμου και του Γιώργου Τσίγγου