«Το Συμβούλιο δεν είναι δικαστήριο»: Η απάντηση της Άγκυρας στον Μητσοτάκη από το βήμα του ΟΗΕ

«Αυτό το Συμβούλιο δεν είναι δικαστήριο οριοθέτησης θαλάσσιων ζωνών. Ένας χάρτης μπορεί να απεικονίζει μια διεκδίκηση, αλλά δεν μπορεί να την κρίνει». Τη φράση αυτή αντέταξε ο Μόνιμος Αντιπρόσωπος της Τουρκίας στον ΟΗΕ, πρέσβης Αχμέτ Γιλντίζ, στον Κυριάκο Μητσοτάκη, ο οποίος, κατά την πρωινή συνεδρίαση της ανοιχτής συζήτησης του Συμβουλίου Ασφαλείας για τις νέες τεχνολογίες και τη θαλάσσια ασφάλεια, είχε χαρακτηρίσει άκυρο το τουρκολιβυκό μνημόνιο του 2019, υποστηρίζοντας πως παραβιάζει τις αρχές του δικαίου της θάλασσας.
Ο Τούρκος διπλωμάτης υπενθύμισε πως το μνημόνιο, το οποίο υπογράφηκε από δύο κυρίαρχα κράτη, βρίσκεται σε ισχύ από το 2019.
«Το κυριαρχικό αυτό προνόμιο δεν μπορεί να αμφισβητηθεί μόνο επειδή ένα τρίτο κράτος αντιτίθεται στην οριοθέτηση ή διαφωνεί με το αποτέλεσμά της», τόνισε, σημειώνοντας πως το μνημόνιο ρυθμίζει την οριοθέτηση ανάμεσα στα δύο μέρη και δεν καθορίζει ούτε επηρεάζει τα δικαιώματα τρίτων κρατών. Την ίδια αρχή, όπως είπε, υπερασπίζεται σταθερά η Τουρκία και για άλλες θαλάσσιες ρυθμίσεις, οι οποίες «δεν μπορούν να χρησιμοποιηθούν για να περιοριστούν τα δικαιώματα υφαλοκρηπίδας της Τουρκίας».
Απαντώντας στον Έλληνα πρωθυπουργό και τον χαρακτηρισμό του μνημονίου ως «αντίθετου στη γεωγραφία», ο Γιλντίζ υποστήριξε πως η διεθνής νομολογία δεν αναγνωρίζει αυτόματα πλήρη επήρεια σε κάθε νησί του Αιγαίου, ανεξάρτητα από τη διαμόρφωση των ακτών και τις σχετικές περιστάσεις. Υπενθύμισε, επίσης, πως η Τουρκία δεν έχει υπογράψει τη Σύμβαση του ΟΗΕ για το Δίκαιο της Θάλασσας (UNCLOS), η οποία, δεν είναι ούτε οικουμενική ούτε το μοναδικό καθοριστικό νομικό κείμενο, ενώ δεν μπορεί να θεωρείται πως κάθε διάταξή της αποτελεί δεσμευτικό εθιμικό δίκαιο έναντι κράτους που δεν την έχει υπογράψει.
Επικαλούμενος την ομιλία του Ερντογάν στη Γενική Συνέλευση τον περασμένο μήνα, ο Τούρκος πρέσβης δήλωσε πως η Άγκυρα επιθυμεί την επίλυση των ζητημάτων στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο στη βάση των σχέσεων καλής γειτονίας και του διεθνούς δικαίου και είναι έτοιμη για εποικοδομητικό διάλογο. Δεν παρέλειψε, πάντως, να επισημάνει πως μια συνολική και διαρκής προσέγγιση πρέπει να λαμβάνει υπόψη και τα «νόμιμα δικαιώματα και συμφέροντα» των Τουρκοκυπρίων και της λεγόμενης «ΤΔΒΚ». «Η παρουσίαση ανεπίλυτων ζητημάτων οριοθέτησης ως εχθρότητας δεν εξυπηρετεί τη θαλάσσια ασφάλεια. Ναι, η γεωγραφία δεν μπορεί να ξαναγραφτεί, αλλά ούτε το διεθνές δίκαιο μπορεί να περιοριστεί σε έναν χάρτη ή σε ένα σύνθημα», έκλεισε την παρέμβασή του ο Γιλντίζ, διαμηνύοντας πως η Τουρκία είναι έτοιμη για ουσιαστικές διαπραγματεύσεις με γνώμονα την ισότητα, τον αμοιβαίο σεβασμό και την καλή γειτονία.