Στο δημόσιο διάλογο προτεινόμενες λύσεις για ανθεκτικότητα των τοπικών κοινωνιών της Θεσσαλίας απέναντι σε ακραία καιρικά φαινόμενα

Με ουσιαστική συμμετοχή και έντονο ενδιαφέρον από το κοινό πραγματοποιήθηκε την Πέμπτη 11 Δεκεμβρίου 2025, στον Πολυχώρο Πολιτισμού Καρδιτσομαγούλας, η εκδήλωση του προγράμματος «Καφέ της Επιστήμης της Περιφέρειας Θεσσαλίας» με θέμα: «Ακραία Καιρικά Φαινόμενα στη Θεσσαλία: Πώς να Θωρακιστούμε;»
Η εκδήλωση διοργανώθηκε από την Περιφέρεια Θεσσαλίας, σε συνεργασία με τον εκπαιδευτικό μη κερδοσκοπικό οργανισμό SciCo – Επιστήμη Επικοινωνία, με στόχο να φέρει την επιστημονική γνώση πιο κοντά στους πολίτες και να ενισχύσει τον δημόσιο διάλογο γύρω από τις προκλήσεις της κλιματικής κρίσης.
Στο επίκεντρο της συζήτησης βρέθηκαν τα ακραία καιρικά φαινόμενα που πλήττουν τη Θεσσαλία, οι πολλαπλές και μακροχρόνιες επιπτώσεις τους, καθώς και οι δυνατότητες πρόληψης, προσαρμογής και ενίσχυσης της ανθεκτικότητας των τοπικών κοινωνιών.
Ο Ζήσης Αργυρόπουλος, Χημικός και Περιβαλλοντολόγος, Ειδικός Σύμβουλος του Περιφερειάρχη Θεσσαλίας για θέματα Περιβάλλοντος και Κλιματικής Κρίσης, ανέδειξε ότι τα ακραία καιρικά φαινόμενα τείνουν πλέον να αποτελούν τη «νέα κανονικότητα», επισημαίνοντας ότι η έννοια της περιόδου επαναφοράς κλονίζεται, καθώς οι κλιματικές συνθήκες στη Μεσόγειο ευνοούν την επανάληψή τους σε μικρότερα χρονικά διαστήματα. Αναφερόμενος στις επιπτώσεις του κυκλώνα Daniel, τόνισε ότι αυτές εξακολουθούν να αποκαλύπτονται μέχρι και σήμερα, συνιστώντας ένα σύνθετο πλέγμα αλληλεπιδρώντων συνεπειών, ενώ υπογράμμισε την ανάγκη για μια ολοκληρωμένη προσέγγιση θωράκισης που συνδυάζει τεχνικά έργα, παρεμβάσεις ορεινής υδρονομίας, αποκατάσταση της φύσης και ενίσχυση της κοινωνικής ανθεκτικότητας, με έμφαση στην πρόληψη, την πρόγνωση και την ψυχολογική στήριξη των πληγέντων.
Ο Δρ. Ανδρέας Παναγόπουλος, Υδρογεωλόγος και Διευθυντής Ερευνών στο Ινστιτούτο Εδαφοϋδατικών Πόρων του ΕΛΓΟ – «ΔΗΜΗΤΡΑ», παρουσίασε συγκεκριμένες λύσεις βασισμένες στη φύση, δίνοντας έμφαση στα λεγόμενα «μέτρα σπόγγου». Όπως ανέφερε, η συστηματική εφαρμογή αγροοικολογικών πρακτικών, όπως αυτές που προωθούνται στο πλαίσιο του ευρωπαϊκού έργου SPONGEWORKS, μπορεί να συμβάλει ουσιαστικά τόσο στην εξοικονόμηση νερού στη γεωργία όσο και στον περιορισμό της έντασης των πλημμυρικών φαινομένων. Παράλληλα, τα μέτρα αυτά ενισχύουν την υγεία και τη λειτουργικότητα των εδαφών, βελτιώνουν τη βιοποικιλότητα, προστατεύουν τη γεωργική παραγωγή και οδηγούν συνολικά σε μείωση του κόστους παραγωγής. Τόνισε ότι η καθολική υιοθέτηση και εφαρμογή των λύσεων αυτών σε ολόκληρη την πεδιάδα και τη λεκάνη απορροής είναι κρίσιμη για την ουσιαστική θωράκιση της Περιφέρειας απέναντι στα ακραία καιρικά φαινόμενα. Για την επίτευξη αυτού του στόχου, υπογράμμισε την ανάγκη συναίνεσης όλων των εμπλεκόμενων φορέων και των πολιτών, μέσα από συστηματική ενημέρωση, ενίσχυση της τεχνικής κατάρτισης και ουσιαστική υποστήριξη του πρωτογενούς τομέα, επισημαίνοντας ότι οι επιστήμονες οφείλουν να έρθουν σε άμεση επαφή με τους παραγωγούς, «στο χωράφι, στο καφενείο, στο σπίτι τους», με τεκμηριωμένα παραδείγματα και βιωματική εκπαίδευση.
Ο Θάνος Γιαννακάκης, Συντονιστής δράσεων για λύσεις βασισμένες στη φύση στο WWF Ελλάς, υπογράμμισε ότι οι πλημμύρες είναι φυσικά φαινόμενα που, στη νέα κλιματική πραγματικότητα, αναμένεται να γίνονται ολοένα και συχνότερα. Επεσήμανε ότι οι επιπτώσεις τους εντείνονται από διαχρονικές ανθρώπινες παρεμβάσεις στο τοπίο, όπως οι ευθυγραμμίσεις ποταμών, η αποκοπή τους από τα πλημμυρικά πεδία και η αποξήρανση υγροτόπων, καθώς και από κακές πρακτικές διαχείρισης. Τόνισε την ανάγκη προσαρμογής των τοπικών κοινωνιών μέσα από παρεμβάσεις αποκατάστασης ποταμών και ρεμάτων, επανασύνδεσης με τα πλημμυρικά πεδία, αποκατάστασης των παρόχθιων δασών και υλοποίησης έργων ορεινής υδρονομίας.
Μετά τις εισηγήσεις ακολούθησε ανοιχτός διάλογος με το κοινό, με ερωτήσεις και τοποθετήσεις που ανέδειξαν τον έντονο προβληματισμό, αλλά και την ανάγκη για συντονισμένη δράση και συλλογική ευθύνη απέναντι στις προκλήσεις της κλιματικής κρίσης.
Την εκδήλωση χαιρέτισε ο Αντιπεριφερειάρχης Καρδίτσας, Κωνσταντίνος Τέλιος o Πρόεδρος της Δημοτικής Κοινότητας Καρδιτσομαγούλας Χρυσοβαλάντης Λιάκος και η Φένια Λέκκα, Μουσειολόγος , ιστορικός, προϊσταμένη του Τμήματος Μουσείων, Πινακοθήκης και άλλων δομών Πολιτισμού του Δήμου Καρδίτσας, ενώ παρευρέθηκε η Εντεταλμένη Περιφερειακή Σύμβουλος Μέριμνας – Οικογένειας, Αθηνά Πέτσα και η Προϊσταμένη της Διεύθυνσης Τουρισμού – Πολιτισμού – Αθλητισμού της Περιφέρειας Θεσσαλίας κ. Ευφροσύνη Τεντόμα και άλλοι εκπρόσωποι φορέων της τοπικής κοινότητας.
Το πρόγραμμα των εκδηλώσεων «Καφέ της Επιστήμης της Περιφέρειας Θεσσαλίας» συνεχίζεται και ανανεώνεται σταδιακά. Περισσότερες πληροφορίες για τις δράσεις μπορείτε να βρείτε στην επίσημη ιστοσελίδα της Περιφέρειας Θεσσαλίας.
https://www.thessaly.gov.gr/sciencecafe-thessaly.html